Značaj i funkcija društvene teorije u naučnom istraživanju građanskog sistema odnosa i građanskih stanovišta

Abstract

Svojom osnovom jasno usmjeravanog razgraničenja građanskih od društveno-historijskih procesa studija Značaj i funkcija društvene teorije u naučnom istraživanju građanskog sistema odnosa i građanskih stanovišta ukazuje na suštinske odrednice i konsekvence njihovog poistovjećivanja, odnosno na područja funkcija i stremljenja koje to i takvo poistovjećivanje obavlja, nosi i producira. Građanske pozicije i stanovišta prevashodno se zauzimaju da prikažu i izlože na koji način date strukture i ustanove građanskog procesa ostvaruju svoje svrhe i funkcije, neovisno od toga što manjim ili većim opsegom zauzetost tim motivima i preokupacijama ostavlja nedovoljno uvaženim uslovljenost, uzajamni uticaj, objektivni društveni smisao, kvalitativni intenzitet, namjeravano ili ideologijskim pobudama i interesima određujuće determinante racionalnosti, odnosno iracionalnosti i odnose producirane tim determinantama. Odlučno zapostavljanje, neosvrtanje i zanemarivanje od agenasa ovih determinanti proisteklih društvenih stanja i odnosa, poglavito posljedica koje su tim putem i postupkom proizvedene, ne može priuštiti okvir kojim bi provedeni postupak primjenom načela dosljednosti potvrdio prihvaćanje naučno-teorijske relevancije, a da bi valjana respektabilnost istraživačkih rezultata služila nezaobilaznom uporištu, osloncu, bila primordijalna regulativnost, mjera primjenjivih principa i kriterija založenih u funkciji nadilaženja djelimičnog rasvjetljavanja neizostavnih obilježja karaktera kontinuitetom generiranih građanskih stanja, odnosno građanskim motivima izgrađivanih interesa i odnosa. Sagledavajući sferu građanskog stvaranja i omogućavanja odnosa u njenom bitnom uključenju, održavanju, konstituiranju i generiranju struktura, stanja i situacija društva, društvena teorija ostvaruje mogućnost naučno priznate i prihvaćene valorizacije, dolaženje do aksioma koji istraživačkom postupku jedino obezbjeđuje pouzdanost, jedino potvrđuje pretenziju da postignuti rezultati imaju se prihvatiti za validne. Afirmiranje istraživačkog postupka na konceptualno artikuliranim i proisteklo potvrđenim metodološkim postulatima akceptiranih samom provjerenom i dokazanom koherencijom sa prirodom životvorno održive zbilje istiskuje zastranjivanja konačno izražena circulus vitiosusom, obezbjeđuje bilo od pogreški zapadanja u tzv. sirovi empirizam, a podjednako ne pobuđuje prostor čiji su ishodi metafizičke objektivacije odnosno spekulacije.